Karmienie małego alergika

Pierwszą matczyną reakcją na zmiany skórne u malucha jest najczęściej wykreślenie z diety jakiejś grupy pokarmów. Niestety nierozsądne stosowanie diety eliminacyjnej może negatywnie wpływać na stan odżywienia dziecka i samopoczucie karmiącej mamy.

Mama z wywiadem alergicznym
Zdrowa, nie mająca alergii kobieta powinna odżywiać się po porodzie tak jak każdy, kto stosuje zasady zdrowego żywienia – w sposób różnorodny i zbilansowany. Dbać o podaż każdego ze składników odżywczych niezbędnych do zachowania zdrowia tak swojego, jak i rozwijającego się dziecka. Sytuacja zmienia się, gdy karmiąca w piersią mama sama jest alergikiem. Podstawą jej żywienia powinna wtedy być dieta zalecona przez lekarza w szpitalu, a koniecznością jednoczesna obserwacja reakcji dziecka. Jeśli jest spokojne, nie daje oznak że coś mu dolega, można pojedynczo, co 3–7 dni, wprowadzać nowe produkty, cały czas zwracając uwagę na zachowanie noworodka. Ten odstęp czasu pomiędzy wprowadzaniem kolejnych nowości jest bardzo ważny, gdyż objawy alergii na pokarmy mogą wystąpić bezpośrednio po ich spożyciu lub pojawić się w ciągu kilku godzin do kilku tygodni po wprowadzeniu nowego pokarmu. Ustępują po wyeliminowaniu alergenu z diety dziecka. Jeśli u malucha pojawią się niepokojące objawy (kolka, wysypka), trzeba – w porozumieniu z lekarzem – rozpocząć identyfikowanie potencjalnie uczulającego pokarmu.

Ostrożnie z dietami eliminacyjnymi
Panuje powszechne przekonanie, że to co pije i je mama, przechodzi w niezmienionej formie do jej pokarmu i ma ogromny wpływ na to, co dzieje się z dzieckiem. Kobiety często błędnie interpretują zachowania malucha, zrzucając „winę” za jego drażliwość czy płaczliwość na produkty, które spożywają. W związku z tym wiele mam karmiących piersią stosuje rozmaite diety eliminacyjne na „wszelki wypadek”, prewencyjnie – żeby uchronić dziecko przed alergią, kolką lub innymi dolegliwościami. Kobiety w ciąży i karmiące naturalnie nie powinny takiej diagnozy stawiać samodzielnie i na własną rękę stosować diet eliminacyjnych jedynie z obawy o rozwój alergii u dziecka. Nie należy eliminować z diety karmiącej czy ciężarnej  grup produktów i ich przetworów na tzw. „wszelki wypadek”.

By stosować dietę eliminacyjną należy być pewnym co do występowania alergii pokarmowej.

Kiedy można stosować dietę wykluczającą?
Obserwacje kliniczne pokazują, że w przypadku potwierdzonej alergii pokarmowej u dziecka, stosowanie diety eliminacyjnej u matki daje efekt w postaci zmniejszenia pewnych objawów. Dieta taka polega na stałym lub czasowym wykluczeniu z jadłospisu produktu lub grupy produktów, co do których mamy pewność, że wywołują reakcję alergiczną. By stosować dietę eliminacyjną należy być pewnym co do występowania alergii pokarmowej. W celach diagnostycznych dietę wykluczającą pewne pokarmy stosuje się, gdy produkt o właściwościach uczulających nie jest jeszcze znany. Lekarz zaleca rezygnację na 2–4 tygodni ze spożywania kliku produktów i obserwowanie, czy u dziecka ustąpią objawy mogące świadczyć o alergii. Zatem jeśli przez 2–4 tygodnie od wyeliminowania produktu z diety matki nie obserwujemy poprawy klinicznej u dziecka, nie ma sensu kontynuowanie ograniczeń dietetycznych. Wykluczanie z jadłospisu kolejnych pokarmów na własną rękę, z diety matki karmiącej czy później z diety dziecka spożywającego „dorosłe” pokarmy, często bywa powodem stwierdzanych przez lekarzy  niedoborów  żywieniowych,  zaburzeń wzrostu i wagi oraz spadku odporności.

Pamiętaj!
Dzieci obciążone atopowym lub alergicznym wywiadem rodzinnym:

  • powinny być karmione piersią przez co najmniej 4-6 miesięcy,
  • w przypadku karmienia sztucznego trzeba im dobrać mieszankę o zmniejszonej alergiczności (hydrolizaty białka mleka krowiego o znacznym stopniu hydrolizy),
  • pomiędzy 4 a 6 m. ż. (w czasie tzw. „okienka immunologicznego” czy „luki odpornościowej”) pokarmy stałe (owoce, warzywa) muszą mieć wprowadzane stopniowo i w minimalnej ilości (ok. łyżeczki dziennie), by wytworzyć tolerancję pokarmową.

Jednocześnie:

  • dzieciom odżywiającym się już w sposób „dorosły”, a jednocześnie cierpiącym na atopowe zapalenie skóry, nie powinniśmy podawać żywności przetworzonej, a szczególnie: płatków śniadaniowych, chrupek, kupnych ciast, wafelków, batoników, smakowych jogurtów, serków i deserów, a także produktów w proszku (galaretek, kisielów, zupek) oraz gotowych soków czy czekolady,
  • potwierdzona alergia pokarmowa najczęściej nie oznacza całkowitej i trwałej eliminacji danego pokarmu (wyjątek stanowią orzeszki ziemne i owoce morza), gdyż po wyłączeniu z diety produktu szkodliwego i wyleczeniu zmian zapalnych, często dochodzi do wytworzenia tzw. mechanizmu tolerancji pokarmowej.

PL.EMOPR.16.01.02